برد چنان كه اثر حمل اصلا نمايان نشد و چون زنان بيامدند و اثر حمل نيافتند بازگشتند و فرعون را از آن خبر دادند فرعون بفرمود تا آن غمازان را عقوبت بليغ كردند و در حرمت دارى عمران افزود تا آنكه موسى متولد شد و خبر متواتر گشت كه زن عمران پسرى آورده چون بسمع فرعون رسيد گماشتگان را فرستاد تا تفحص اينمعنى كنند مادر موسى از اين خبر يافته كودك را در تنور نهاد و سر تنور بپوشيد و بگريخت خواهر او كه خاله موسى بود از اين بى خبر بود آتش در تنور نهاد تا نان بپزد و در وقتى كه زبانهء آتش از تنور به هوا ميرفت كسان فرعون در رسيدند و همهء آن خانه را تجسس كردند و مادر موسى را بدست آوردند و از پسر اثر نيافتند و بسر تنور رفتند آتش عظيم از آن بيرون ميآمد و بعد از تفحص جميع مواضع آن خانه فرعون را خبر دادند كه غلط بعرض رسانيده‌اند فرعون از اينمعنى بسيار خوشحال گشت و بعد از رفتن آنها مادر موسى خواهر را گفت كه با كودك چه كردى گفت من هيچ كودك را نديدم گفت كودك در تنور بود بجزع و فزع درآمده بر سر تنور دويد و فرو نگريست ديد كه موسى در ميان تنور نشسته و آتش گرداگرد او احاطه كرده او را گزند نميرسانيد بسى شاد شده دانست كه اين از غرايب و عجائب قدرت الهيست و در ضمن آن سرى هست پس كودك را بر گرفت و در خفيه تربيت مينمود اهل تحقيق و ارباب تدقيق گفته‌اند كه حقتعالى به جهت آن اينحال را بمادر موسى نمود تا چون او را الهام نمايد كه موسى را در آب افكن او وى را بىترس و خوف در آب اندازد القصه حق تعالى ميفرمايد كه اى بنى اسرائيل كسان فرعون ابناى شما را ميكشتند و دختران شما را استخدام ميكردند و پيران شما را كارهاى سخت ميفرمودند * ( وَفِي ذلِكُمْ ) * و در اين ذبح پسران و اخدام دختران * ( بَلاءٌ ) * محنتى و آزمايشى بود شما را * ( مِنْ رَبِّكُمْ ) * از نزد پروردگار شما يعنى اينكه حقتعالى تخليه ايشان كرده بود تا اين عمل ميكردند بشما در صورت ابتلا و در حكم امتحانى بود از جانب او * ( عَظِيمٌ ) * بزرگ و بىنهايت و آزمايشى بغايت مشقت و ميتواند بود كه مشار اليه ذلكم انجاء باشد يعنى نجات دادن ما شما را از شر فرعون نعمتى عظيم بود از جانب ما بشما و اصل بلا اختيار است و چون اختيار حقتعالى بندگان را گاهى بسبب نعمتست تا بر مردم عالم ظاهر گردد كه متنعمان شكر آن نعمت ميكنند يا نه و گاهى بسبب محنت تا امتحان نمايد و بر اهل روزگار روشن سازد كه اهل آن محنت در آن صبر و شكيبايى ميورزند يا نه از اين جهت اطلاق بلا بر هر دو ميكنند و محتمل است كه مشار اليه محنت و نعمت هر دو باشد يعنى محنت تسلط فرعونيان بر شما و نعمت نجات شما از ايشان محنت و نعم عظيم بود از جانب حق تعالى و در آيه تنبيه است بر آنكه آنچه به بنده مپرسد